Wegkruis 13: Het Plateau
Wegkruisen
Details | |
Locatie | Gasthuis / Franse Steeg |
| Breedtegraad | 50.84309° N |
| Lengtegraad | 5.78998° E |
| Opschrift | - |
| LB-nummer | LB019747 |
Over de status van gietijzeren wegkruisen is in het verleden veel gediscussieerd. Sommigen vonden gietijzeren wegkruisen minderwaardig, niet alleen omdat ze oorspronkelijk vaak voor een ander doel gemaakt werden (als grafkruis op kerkhoven) maar ook en vooral omdat het ‘fabriekswerk’ was. Gietijzeren kruisen werden immers gegoten in mallen, en die konden vaker gebruikt worden. Van de meeste modellen werden series gemaakt, zodat een gietijzeren wegkruis nooit zo ‘uniek’ kan zijn als een ambachtelijk, handgemaakt smeedijzeren exemplaar.
Toch heeft gietijzer zo zijn voordelen. Dat is goed te zien bij het wegkruis op de hoek van Gasthuis en de Franse Steeg, tegenover café Het Plateau. Het kruis staat er nog niet zo lang. Het werd halverwege de jaren ‘90 van de vorige eeuw geplaatst ter vervanging van een vrij eenvoudig houten wegkruis.
Wat meteen opvalt, is de rijke versiering van het huidige wegkruis. De patronen in het gietwerk zijn complex en veelvormig, en er zijn de afbeeldingen (wit geschilderd om ze extra goed uit te laten komen): de Goede Herder in het centrum, twee vrouwenfiguren aan de voet van de kruisboom, en engelenkopjes op de uiteinden van de kruisbalken. De afgebeelde vrouwen zijn hoogstwaarschijnlijk Maria en Maria Magdalena. Er zijn ook kruisen bekend waarop aan de voet van het kruis naast Maria de apostel Johannes, een geliefde leerling van Christus, is afgebeeld.
Juist deze uitbundige versieringen met diverse afbeeldingen zijn alleen mogelijk bij het werken met gietijzer, waarbij de gietmallen zeer gedetailleerd kunnen worden geprepareerd. Smeedijzer laat zich veel minder gemakkelijk in dit soort ‘frivole’ bochten dwingen. Maar misschien past juist dat sobere smeedwerk beter bij een kruis als symbool dat tot bezinning oproept. De discussie blijft….
