Nieuw leven voor een kruis
Het verhaal van Bemelen
NIEUW LEVEN VOOR EEN KRUIS
Het staat er weer bij alsof het pas gisteren gemaakt en geplaatst is: het wegkruis op de kruising van de Reutjesstraat en de Achteromsweg, afgelegen in het veld tussen het Wolfshuis en Terblijt, pal tegenover het gasregelstation.
En eigenlijk is het ook pas gisteren, of in ieder geval heel recent, gemaakt en geplaatst. Het gaat namelijk om de restauratie – of eigenlijk de complete vernieuwing – van een wegkruis dat al veel langer op deze plek heeft gestaan. Hoeveel langer, dat is niet precies bekend. Wat we wel weten is dat de voorloper van dit wegkruis in 1980 werd geplaatst, op initiatief van wijlen Sjeng Vollers – die zelf als kind op een inmiddels verdwenen boerderij vlak bij dit kruispunt woonde – en zijn zus Maria, ter vervanging van een ouder kruis dat in een zeer slechte staat verkeerde. Die geschiedenis herhaalt zich anno 2025: ook dat in 1980 geplaatste kruis was er inmiddels zó slecht aan toe dat vervanging de enige optie was.
De stichting Heemkunde Bemelen, die zich inzet voor het behoud en onderhoud van de wegkruisen in het dorp, heeft zich over dit karwei ontfermd. Gregor Blom, kleinzoon van Sjeng Vollers, heeft een nieuw eikenhouten kruis gemaakt, het oude corpus (Christusbeeld) is opgeknapt en opnieuw gebruikt. In samenwerking met de werkgroep wegkruisen van de stichting Heemkunde is het kruis vervolgens op zijn oude – opgeschoonde – plek herplaatst.
Inzegening
Alweer een project afgerond… Nou ja, niet helemaal. Want bij de (her)plaatsing van een kruis hoort van oudsher ook een inzegening. In samenspraak met enkele bewoners van het Wolfshuis is daarvoor de datum zaterdag 6 september gekozen. Kapelaan H. Horstman verricht de plechtigheid, die om 16.00 uur begint.
Overigens begint die plechtigheid niet bij het kruis op de kruising van de Reutjesstraat en de Achteromsweg, maar bij het zogenoemde ‘actiekruis’ aan het begin van de Reutjesstraat op het Wolfshuis, dat geruime tijd geleden bij een aanrijding beschadigd werd en inmiddels óók weer opgeknapt is. Aansluitend wordt een paar honderd meter verderop ook het nieuwe kruis ingezegend. Twee vliegen in één klap, dus.
Buurtbewoners en andere belangstellenden zijn van harte welkom bij deze ‘dubbele’ inzegening.
Historie
Wegkruisen zijn er in diverse vormen. Sommige zijn geplaatst met een heel specifiek doel, zoals ongevals- of moordkruisen (ter herinnering aan slachtoffers van respectievelijk ongelukken en moord) en hagelkruisen (ter bescherming van de oogst tegen hagel en storm).
Het wegkruis op de kruising van de Reutjesstraat en de Achteromsweg kan, zoals de meeste wegkruisen in Limburg, het beste omschreven worden als een ‘kruispuntkruis’. Het heeft (waarschijnlijk) nooit een specifiek doel gehad, behalve dat het op een plek staat die van oudsher een grote symbolische betekenis had: het kruispunt. Van oorsprong zijn kruispunten haarden van bijgeloof. Het waren de favoriete verblijfplaatsen van boze geesten. De Romeinen plaatsten bij kruispunten vaak een altaartje om reizigers onder de bescherming van de goden te plaatsen. Het wegkruis werd daar later min of meer de (christelijke) opvolger van.
Het ‘kruispuntkruis’ op de kruising van de Reutjesstraat en de Achteromsweg was in vroegere tijden een van de processiekruisen van Bemelen. De lange processieroute voerde toen vanaf het Gasthuis via de Achterumwieëg naar ‘t Räötsje (Reutjesstraat) en verder naar ’t Sjwouwses (het Wolfshuis), waar een rustaltaar stond. Bij het wegkruis, dat voor de gelegenheid fraai versierd was, werd dan even stilgestaan.
FOTO’s
- Het vernieuwde wegkruis
- Tijdens het werk aan de vervanging van het wegkruis.
Lees meer: KLIK HIER
